Künye:
Appio, F. P., Achiche, S., Martini, A., & Beaudry, C. (2016). On designers’ use of biomimicry tools during the new product development process: an empirical investigation. Technology Analysis & Strategic Management. (Akademik dergi makalesi)
Ana kavramlar:
Biyomimikri araçları, yeni ürün geliştirme süreci (NPD), araç farkındalığı, AskNature, BioTRIZ, BioCards, bilgi yeniden birleştirme, disiplinlerarası işbirliği, biyolojik çözüm arama, inovasyon performansı
Makalenin amacı:
Bu makaleyi okuduğumuzda tasarımcıların ve araştırmacıların biyomimikri araçlarını ne kadar tanıdıklarını öğreniyoruz. Bu araçların özellikleri konusunda ne kadar bilinçli olduklarını anlayabiliyoruz. Yeni ürün geliştirme sürecinde bu araçları kullanmayı tercih edip etmediklerini görüyoruz. Ayrıca biyomimikri araçlarının NPD performansı üzerindeki etkisini ölçmeye çalışıyorlar. Çalışmanın amacı biyomimikri araçlarının gerçek dünya uygulamalarında ne kadar etkili olduğunu araştırmak.
Araştırma soruları ve varsa hipotezler:
- Tasarımcılar ve araştırmacılar biyomimikri araçlarını nasıl kullanıyorlar?
- Bu araçların özelliklerini ne kadar iyi biliyorlar? (Farkındalık düzeyleri nedir?)
- Biyomimikri araçları NPD sürecinin hangi aşamalarında kullanılıyor?
- Biyomimikri araçları NPD performansını etkiliyor mu? Nasıl etkiliyor?
Araştırmanın yöntemi:
Araştırmada karma yöntem kullanılmış. İlk olarak literatür taraması yapılarak biyomimikri araçları belirlenmiş. Sonra çevrimiçi bir anket (LimeSurvey) hazırlanmış. Anket LinkedIn ve Facebook üzerinden biyomimikri konusunda uzmanlaşmış gruplara gönderilmiş. 500 kişiye ulaşılmış, 102 yanıt alınmış, bunların 50’si tam yanıt vermiş. En az bir yıl deneyime sahip olmayan 13 kişi çıkarılınca 37 denekle analiz yapılmış. Anket 46 sorudan oluşuyor ve beşli Likert ölçeği kullanılmış.
Nicel verilerin yanında, Quebec’te biyomimikri kullanan bir şirketin başkanıyla yüz yüze yarı yapılandırılmış mülakat yapılmış. Bu kişinin 18 yıllık NPD deneyimi var. Mülakatla anket verileri zenginleştirilmiş.
Analiz için yeni bir “farkındalık göstergesi” oluşturulmuş. Bu gösterge, literatürdeki değerlendirmelerle anketteki yanıtlar arasındaki farkı ölçüyor. Ardından kesin lojistik regresyon modeli kullanılarak biyomimikri araçlarının inovatif fikirler üretme olasılığına etkisi ölçülmüş. Bağımlı değişken ikili (binary): Üretilen fikir sayısı 4 ve üzeri ise “inovatif=1”, değilse “inovatif=0”. Kontrol değişkenleri olarak NPD sürecinin süresi, organizasyon büyüklüğü ve çekirdek faaliyet türü eklenmiş.
Değerlendirme:
Makalenin başlığı ve özeti uygun. Ne araştırıldığı açıkça belirtilmiş. Makalenin bölümleri net: giriş, arka plan, metodoloji, bulgular, sonuç ve tartışma bölümleri var. Her bölüm kendi içinde düzenli.
Ancak makale bazı sorulara tam yanıt verememiş. Örneğin örneklem çok küçük (n=37). Bu yüzden sonuçlar genelleştirilemez. Yazarlar bunu kabul ediyorlar. Yine de keşifsel bir çalışma olarak değerli. AskNature dışındaki araçlar hakkında çok az bilgi var. Tasarımcıların çoğu bu araçları tanımıyor veya kullanmıyor. Bu durum araçların karmaşık olduğunu ya da erişilebilir olmadığını gösteriyor.
Metodolojide bazı zayıflıklar var. Örneklem rastgele seçilmemiş, sosyal medya üzerinden toplanmış. Bu yanlılık yaratabilir. Sadece bir yüz yüze mülakat yapılmış, bu da nitel veriyi sınırlandırıyor. Ayrıca NPD çıktısını sadece fikir sayısıyla ölçmüşler. Fikirlerin kalitesi, yeniliği veya patent potansiyeli ölçülmemiş. Bu eksiklik önemli.
Farkındalık göstergesi ilginç bir yenilik ama subjektif. Literatürdeki değerlendirmeler de mutlak doğru olmayabilir. İki değerlendirme arasındaki farkın ne anlama geldiği belirsiz. Belki tasarımcılar araçları farklı şekilde kullanıyor ve bu yüzden farklı değerlendiriyorlar.
Lojistik regresyon modeli AskNature’ın inovasyon üzerinde pozitif etkisi olduğunu göstermiş. Ancak bu ilişki nedensellik değil, korelasyon. Belki zaten daha yenilikçi firmalar AskNature’ı kullanıyor. Kontrol değişkenleri yeterli olmayabilir. Firma kültürü, ar-ge harcamaları, takım yapısı gibi başka faktörler kontrol edilmemiş.
Makalenin güçlü yanı yeni bir araştırma alanına ışık tutması. Biyomimikri araçlarının kullanımı konusunda ilk deneysel çalışmalardan biri. Farkındalık kavramını somut bir göstergeyle ölçmeleri yaratıcı. Uygulamacılar için öneriler sunmuşlar: eğitim, disiplinlerarası takımlar, araç öğrenimi.
Sonuç olarak makale hedeflediği amaca kısmen ulaşmış. Biyomimikri araçlarının az bilindiğini göstermiş. AskNature’ın potansiyel faydasını ortaya koymuş. Ancak küçük örneklem, zayıf nedensellik ve sınırlı nitel veri nedeniyle sonuçlar temkinle değerlendirilmeli. Gelecek çalışmalar için iyi bir başlangıç noktası ama daha geniş, daha derinlemesine araştırmalara ihtiyaç var.
